De belangrijkste toepassing van vliegas is in beton. Het heeft daar een sterke toegevoegde waarde, doordat het een deel van het cement kan vervangen. Belangrijke voordelen zijn:

+ Een deel van het cement kan vervangen worden door vliegas bij gelijkblijvende of zelfs hogere eindsterkte. Hierdoor kan bespaard worden op de grondstofkosten van beton. Als gevolg van de latere participatie van vliegas in de hydratatiereactie van het cement is de beginsterkte echter lager.

+ Het vervangen van portlandcement (CEM I) betekent tevens dat de 'carbon foot print' van beton verkleind wordt. De productie van portlandcement kost circa 0,7-0,9 ton CO₂ per ton, onder andere afhankelijk van de efficiency van de cementfabriek. De CO₂-uitstoot van een CEM II/B bedraagt 0,22 ton CO₂ per ton cement.

+ De sferische vorm van de vliegasdeeltjes heeft een positieve invloed op de verwerkbaarheid, waardoor de watercementfactor in veel gevallen enigszins gereduceerd kan worden bij gelijkblijvende verwerkbaarheid.

+ Vliegas heeft een gunstige invloed op de duurzaamheid van beton. De gevoeligheid van beton voor alkalisilicareactie neemt overduidelijk af als gevolg van de binding van calciumhydroxide door de glasachtige fasen. Dit is aangetoond in vele wetenschappelijke artikelen en onderkend in regelgeving (o.a. CUR-Aanbeveling 89).

+ Als gevolg van de voortschrijdende puzzolane reactie, neemt de poriegrootte in de tijd af, waardoor de zuurstofdiffusieweerstand van het beton toeneemt. Dit is een maat voor de weerstand tegen de indringing van agressieve stoffen. Het is daardoor minder gevoelig voor corrosie van wapening en chemische aantasting van buitenaf. Meer informatie hierover is te vinden in het CUR-rapport 2000-2.pdf 'Duurzaamheid van beton met vliegas in de praktijk'.

Bij toepassing van vliegas in combinatie met CEM I mag, conform NEN-EN een k-waarde gehanteerd worden van 0,4. Dit wil in de praktijk zeggen dat 1 kg vliegas 0,4 kg cement mag vervangen. Voor CEM III bedraagt de k-waarde 0,2. Toepassing kan ook geschieden via een zogenaamde attesteringsregeling. In dat geval wordt een aanzienlijk hogere vervangingswaarde aan vliegas toegerekend. Dit loopt op tot de vervanging van 1 kg cement door 1 kg vliegas!

Aan asfaltmengsels worden veelal enkele procenten fijn poeder toegevoegd om het gedrag van de bitumen te beïnvloeden. Belangrijke eigenschappen daarbij zijn inertie (lage wateroplosbaarheid) en bindingscapaciteit.

Vliegas bevat een aanzienlijk deel aluminium. Het is daardoor een gewilde grondstof voor de productie van portlandklinker. Dit is een halfproduct voor de productie van met name portlandcement (CEM I) en hoogovencement (CEM III). Het vervangt andere aluminiumbronnen als klei.

De chemische samenstelling, de smelteigenschappen en vliegas tot een aantrekkelijke grondstof voor grofkeramiek.